หักนิ้วเสียงดัง “เป๊าะ” อันตรายไหม? นักวิจัยเฉลยแล้ว ทำให้ข้อเสื่อมจริงหรือเปล่า

ไขข้อสงสัย! “หักนิ้วจนมีเสียงดังเป๊าะ” อันตรายจริงไหม? นักวิจัยมีคำตอบแล้ว

หลายคนติดนิสัยหักนิ้วจนเกิดเสียง “เป๊าะ” เป็นประจำ บางคนรู้สึกผ่อนคลายหลังทำ ขณะที่บางคนเชื่อว่าพฤติกรรมนี้อาจทำให้ข้อเสื่อม นิ้วใหญ่ขึ้น หรือแรงมืออ่อนลง แต่ผลการศึกษาทางวิทยาศาสตร์กลับพบว่า ความเชื่อเหล่านี้อาจไม่เป็นความจริง การหักนิ้วเป็นพฤติกรรมที่พบได้บ่อยในชีวิตประจำวัน บางคนทำโดยไม่รู้ตัวเวลาเครียดหรือใช้ความคิด ขณะที่บางคนรู้สึกว่าการได้ยินเสียงจากข้อนิ้วช่วยให้รู้สึกสบายขึ้น แต่คำถามสำคัญคือ การหักนิ้วบ่อย ๆ ส่งผลเสียต่อสุขภาพข้อต่อจริงหรือไม่?

เสียง “เป๊าะ” จากการหักนิ้ว เกิดขึ้นได้อย่างไร?

เสียงที่เกิดขึ้นเวลาหักนิ้วไม่ได้เกิดจากกระดูกเสียดสีกันอย่างที่หลายคนเข้าใจ แต่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงภายในข้อต่อ ภายในข้อต่อของเรามีน้ำไขข้อ (Synovial Fluid) ที่ช่วยลดแรงเสียดทานและช่วยให้ข้อต่อเคลื่อนไหวได้อย่างราบรื่น เมื่อมีการดึงหรือขยับข้อต่ออย่างรวดเร็ว ความดันภายในของเหลวจะเปลี่ยนแปลง ทำให้เกิดฟองก๊าซขนาดเล็กขึ้น ก่อนจะเกิดการแตกตัวและสร้างเสียงดัง “เป๊าะ” ที่เราได้ยิน เสียงจากการหักนิ้วอาจดังได้ถึงประมาณ 83 เดซิเบล ซึ่งใกล้เคียงกับระดับเสียงของรถบรรทุกที่กำลังวิ่งผ่าน

หักนิ้วบ่อย ๆ ทำให้ข้อเสื่อมหรือเป็นโรคข้ออักเสบจริงไหม?

ความเชื่อที่ว่า “หักนิ้วแล้วข้อเสื่อม” เป็นหนึ่งในความเชื่อที่ถูกพูดถึงมานาน แต่ปัจจุบันยังไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่ยืนยันว่าการหักนิ้วเป็นประจำทำให้เกิดโรคข้อเสื่อม หรือโรคข้ออักเสบ งานวิจัยตั้งแต่ปี 1975 ไม่พบความสัมพันธ์ระหว่างพฤติกรรมหักนิ้วกับการเกิดโรคข้อเสื่อม และการศึกษาต่อมาในกลุ่มตัวอย่างที่มากขึ้นก็ให้ผลในทิศทางเดียวกันว่า คนที่ชอบหักนิ้วไม่ได้มีความเสี่ยงเป็นโรคข้อเสื่อมมากกว่าคนทั่วไป ดังนั้น หากเพียงแค่หักนิ้วแล้วเกิดเสียงโดยไม่ได้ออกแรงฝืนหรือทำอย่างรุนแรง พฤติกรรมนี้ไม่ได้ถือว่าเป็นอันตรายต่อข้อต่อโดยตรง อย่างไรก็ตาม ผู้เชี่ยวชาญเตือนว่า การดัดหรือบิดข้อต่ออย่างรุนแรง โดยเฉพาะบริเวณคอและกระดูกสันหลัง อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการบาดเจ็บได้ เพราะบริเวณดังกล่าวมีเส้นประสาทและหลอดเลือดสำคัญอยู่

หักนิ้วทำให้แรงมืออ่อนลงจริงหรือ?

อีกหนึ่งความเชื่อที่หลายคนเคยได้ยินคือ การหักนิ้วเป็นประจำจะทำให้มือไม่แข็งแรง หรือทำให้แรงบีบมือลดลง แต่จากการศึกษาพบว่า ยังไม่มีหลักฐานยืนยันว่าการหักนิ้วทำให้แรงจับลดลง หรือทำให้เอ็นบริเวณนิ้วหย่อนมากขึ้น นอกจากนี้ ยังไม่มีข้อมูลสนับสนุนว่าการหักนิ้วทำให้ข้อนิ้วขยายใหญ่ขึ้นอย่างถาวร

ทำไมหลายคนถึงชอบหักนิ้ว?

สำหรับหลายคน การหักนิ้วไม่ได้เกี่ยวกับความอยากให้เกิดเสียงเพียงอย่างเดียว แต่เป็นพฤติกรรมที่ช่วยให้รู้สึกผ่อนคลาย หรือรู้สึกว่าข้อต่อเคลื่อนไหวได้ดีขึ้นชั่วคราว มีบางแนวคิดเสนอว่า การหักนิ้วอาจช่วยลดความตึงเครียดและสร้างความรู้สึกพึงพอใจจากการตอบสนองของระบบประสาท แต่ยังไม่มีหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่ยืนยันเรื่องนี้อย่างชัดเจน บางคนที่ต้องการเลิกนิสัยหักนิ้ว อาจลองใช้เทคนิคด้านพฤติกรรม เช่น การหากิจกรรมอื่นให้มือทำแทน เช่น บีบลูกบอลคลายเครียด หรือฝึกสังเกตช่วงเวลาที่มักเผลอหักนิ้ว

สรุป หักนิ้วได้ไหม อันตรายหรือเปล่า?

การหักนิ้วจนเกิดเสียง “เป๊าะ” ในคนทั่วไป ไม่ได้มีหลักฐานว่าเป็นสาเหตุของข้อเสื่อมหรือทำให้แรงมืออ่อนลงอย่างที่หลายคนกังวล อย่างไรก็ตาม ควรหลีกเลี่ยงการฝืนดัดข้อต่อแรง ๆ หรือพยายามทำให้เกิดเสียงซ้ำ ๆ อย่างรุนแรง โดยเฉพาะบริเวณคอและกระดูกสันหลัง เพราะอาจทำให้เกิดอาการบาดเจ็บได้ ดังนั้น หากคุณเป็นคนหนึ่งที่ชอบหักนิ้วเป็นประจำ ก็ไม่จำเป็นต้องตกใจ แต่ควรทำอย่างพอดีและใส่ใจสัญญาณผิดปกติของร่างกาย เช่น อาการปวด บวม หรือข้อต่อเคลื่อนไหวผิดปกติ ที่มา

•  2 สัญญาณเตือน “ไตเสื่อม” ที่สังเกตได้ขณะเดิน อย่ามัวคิดว่าปกติ รู้ก่อนรักษาทัน!
• เช็กตัวเอง! คุณฉี่บ่อยเกินไปไหม? หมอเปิดจำนวนครั้งปัสสาวะที่ "ปกติ" วัดตามอายุ